www.avdet.org

İyulniñ soñunda Yaltada endi anane olıp qalğan «Süyümbike mirasçıları» konkursı ötkerildi. «Vokal» nominatsiyasında, 20-30 yaşlı kategoriyada I derece diplomı ile Emine Mustafayeva rağbetlendi. O içün böyle halqara konkurslarda iştark etüv adet olıp qalğan bir iştir. Emine Mustafayeva muzıkağa alâqası olğan qorantada doğıp, muzıka ile terbiyelendi, balalıqtan başlap yırlap kelmekte. Şimdi o, qırımtatar yırlarınıñ istidatlı icracısı, «Qırım» ve «Ekzalte» ansambllerniñ solistkası olaraq bellidir. «Sanağa çıquv er daim gürdeli alğışlar ile qarşılana. Eñ büyük mukâfat para degil, maddiy nimetler degil de, adiy halqnıñ minnetdarlığını, ürmetini qazanmaqtır. Ateşli közler ile seniñ türküleriñni diñlegen, sen ile yırlağan seyircilerniñ tebessümleri yorğunlıqtan eñ eyi şifadır», - dep, paylaşa biznen yaş icracı.
Sır degil ki, er angi estradada icracı çoqtır, böylece, misal içün, bir künlük yıldızlar apansızdan parılday ve şay da apansızdan sönip keteler. Kerçekten istidatlı artist ise, maqsadına adım-adım yaqınlaşmaqta, oña yetişmek içün bütün küç-qüvetlerini qoymaqta ve aynı zamanda ümütineden ibaret olğanını tam añlamaqta. Emine de tam böyle artisttir. O, muzıkağa alâqası olğan qorantada doğdı, ve muzıka ömür boyu onıñ yoldaşı olıp kelmekte.
- Muzıka ile oğraşmaq ayatınıñ esasını teşkil etmesinde şübelengen vaqıtlarıñ oldımı? Ömrüñni başqa zenaat ile bağlamaq aqqında tüşünmediñmi? – dep, soradıq Emineden.

- Ebet. Mektepni bitirgende saylap almaq kerek edim: muzıka, vokal ile professional derecede oğraşmaq, ya da muzıkağa alâqası olmağan bir zenaat seçmek. Lâkin biraz tüşüngen soñ, öyle bir neticege keldim ki, içimdeki bütün muzıkanı tutıp olamam, o iç bir vaqıt meni bıraqmay. Muzıkada olğanı kibi, başqa iç bir türlü faaliyet saasında kendimni böyle derecede ifade etip olamam. Maña muzıkant zenaatı – zenaat degil, estradada muvafaqiyetler qazanmaq içün büyük para ve tanışlıq kerek olğanı aqqında söyleseler de, men özüme işandım, babamnen anam da maña bu işte qol tuttılar. Şimdi men öz qazançlarım ile memnünım, amma aynı zamanda qazanğanlarımda toqtalmaq istemeyim.
- Bizge belli ki, sen yırlav, sanadan ğayrı ilmiy faaliyet ile oğraşasıñ? Sen kelecegiñni ilim ile bağlaysıñmı?
- Ebet, men qırımtatar folklorını ögrenem. Kelecekte işimni tolu şekilde ilmiy tetqiqat dep adlandırmağa ister edim, çünki bizim medeniyetimizde, hususan muzıkada, daa pek çoq şey ögrenilmegendir. Bu iş iri taş parçasıdır, onı parlap içinden yahşı etip ögrenmek kerektir.
- Babañnı (Server Mustafayevni), yırlarıñnıñ müellifini, çeşit kontsertlerde, festivallerde aman-aman er daim yanıñda körmek mümkюn. Yaratıcılığıñda babañ saña yol köstere demek mümkünmi?
- Elbette. Bundan da ğayrı babam meni tek qızı olaraq degil de, icracı olaraq da terbiye ete. Men onıñ teñqidini qabul etem, çünki tam bilem ki, o, men içün tek eyilik istey, onıñ tevsiyeleri seviyemni yükseltmege yardım eter, bazı yerlerni doğrultmaq, bazı yerlerde qoşmaq ve il. Şunıñ içün men oña pek minnetdarım.
- Halq ögünde bulunğan insanlar, bu sırağa estrada icracılarını da kirsetmek mümkün, özüne ait degiller. Sen sanağa çıqmazdan evel yaramay al, yaramay keyf ile nasıl küreşesiñ?
- Bütün menfiylikni men er vaqıt sanadan tış qaldıram. Seyirci menim problemlerimde qabaatlı degil. O, kontsertke raatlanmaq niyetinen kelgen ve men, seyirci kelgeni içün peşman olmasın dep, elimden kelgenini etmek borçlum. Şunıñ içün yaramay keyf çıqışqa iç bir türlü tesir etmemeli. Yaramay alım olğanda ise sana maña şifa ve küç bere.
Ve men daa evel aytıp keçken edim, seyirciler ile qarşılıqlı bağ emiyetli rol oynamaqta.
- Sanada sen parlaq, pozitiv, küleryüzlü bir qızsıñ. A yatta ise nasılsıñ?
- (Küle) Belki, seyirciler salonında ya da televizor ekranlarında men ögüñizge ideal bir qız obrazında çıqam. Kerçekten ise men tiri, pozitiv bir insanım, menim de müsbet ve menfiy çizgilerim bar, men iç bir vaqıt bir yerde oturmayım. Men oquvnı, «Qırım» ansamblinde işimni, «Ekzalte» ile çıqışlarımnı, kendi faaliyetimni ve daa çoq çeşit işlerni bir kereden alıp barmağa mecburım. Bu sebepten boş vaqtım olğanda özümni qayda urmağa bilmeyim. Boş vaqıt peyda olğanınen onı bir de bir şeynen toldurmaq isteyim. Raatlanmağa ise şeerden uzaqta sevem. Köy yerine, dağlarğa ketem. Er künlük işlerge dalmaq içün küç-quvet ve ğayretimni yükseltem.
- Haberdar oldıq ki, aytıp keçkenlerimizden ğayrı, sen ocalıq da yapa ekensiñ. Ösip kelgen munasip nesilni terbiye etesiñmi?
- Bu, elbette, biraz qabartmadır, - tebessümle ayta Emine. – Kerçekten de, QMP Universitetinde teşkil etilgen, «Şeñlik» etnik terbiye Klubında çalışam, anda bir qaç diger ocalar ile birlikte 4 yaşından 10 yaşına qadar balalarğa ders berem, talebelerni ana tilinde laf etmege, qırımtatar halq ve müellif türkülerini yırlamağa ogretem.
Derslerde zemane balalarnıñ adiy sözler, adiy ibarelerni bilmegenlerine rastkelem. Bu büyük bir problemdir. Biz öz quvetlerimizge esaslanıp bu meselelerni çezmege tırışamız. Tehnikiy donatıluv biraz güzelce olsa edi, mahsus kabinetler ve daa çoq başqa kerekli şeyler olsa edi, işimiz daa ziyade effektiv olur edi.
- Sence, er bir icracınıñ icadında temelni ne teşkil etmeli? Ve öz yırlarıñda sen neni ifade etmek ister ediñ?
- Tabiy ki, ilk evel ya, özüñni işiñe tamam ile bermek, işiñnen hasta olmaq kerek. Men bularnı yapmağa tırışam. Yırlarım diñleyicilerimni terbiye etmesini, olarnıñ yırnıñ mündericesi üzerinde tüşünmelerini ister edim.
Emine Mustafayeva yapqan işlerine bütünleyin berilgen, çeşit taraflama inkişaf etken bir insandır. Biz oña işlerinde muvafaqiyetler tileymiz, çünki olarnıñ ekseriyeti cemiyetniñ hayırına yoñelgendir.
Azize Abla